چگونه با کودکان در مورد جنگ حرف بزنیم؟ (روش مواجهه با کودک کنجکاو)

هنگامی که در اخبار در مورد جنگ صحبت می شود، ممکن است احساساتی مانند ترس، اضطراب، خشم و ناراحتی در افراد ایجاد شود. کودکان نیز ممکن است با شنیدن خبرهایی در مورد جنگ نگران شوند و بترسند؛ در این صورت سوالاتی در ذهن آن ها شکل می گیرد و کنجکاو می شوند.

با این که جنگ برای افراد بزرگسال هم بسیار تلخ و نگران کننده است، اما ما باید سعی کنیم درمورد این مسئله با کودکان خود با استفاده از زبان ساده و متناسب با سن آن ها صحبت کنیم. در این مقاله به طور کامل این موضوع را بررسی می کنیم و راهکارهایی برای گفت و گو با کودکان درباره جنگ ارائه خواهیم داد. با ما همراه باشید.

چرا باید با بچه ها در مورد جنگ صحبت کنیم؟

معمولا کودکان بیشتر از چیزی که تصور می کنیم، از دنیای اطراف خود آگاه هستند. آن ها ممکن است از راه های مختلفی مانند تلویزیون، شبکه های اجتماعی یا صحبت های دیگران درباره جنگ چیزهایی بشنوند.

ممکن است فکر کنید که با نادیده گرفتن این مسئله، فرزندتان از آسیب های روانی در امان می ماند. اما این طور نیست. نادیده گرفتن این موضوع و توضیح مناسب ندادن در مورد این اطلاعات فقط باعث ترس پنهان، اضطراب درونی یا سوء تفاهم در کودک می شود.

صحبت درباره این که چرا برخی از افراد عمدا به دیگران آسیب می زنند و چطور این مسئله می تواند منجر به جنگ شود، کار آسانی نیست و برای بسیاری از کودکان ترسناک و ناراحت کننده است. با این حال، این گفت و گوها مفاهیمی مانند مهربانی و احترام را به کودکان یاد می دهند.

شما در جایگاه والدین، وظیفه دارید به کودکان اطمینان بدهید که جایشان امن است، زیرا احساس امنیت برای آن ها بسیار مهم است. با یک گفت و گوی ساده می توانید هر گونه سوء برداشت ایجاد شده برای کودک را برطرف کنید.

توجه داشته باشید که اگر کودکتان هنوز درباره جنگ کنجکاو نشده است، لازم نیست در این باره با او صحبت کنید و او را به درک این مسئله مجبور کنید. در ادامه مطلب به روش هایی برای حرف زدن با کودک درباره جنگ می پردازیم.

راه های صحبت با کودکان درباره جنگ

به کودکان گوش دهید و بپرسید که چه می دانند

برای شروع صحبت، مکان و زمان مناسبی را انتخاب کنید که کودک احساس راحتی کند و آزادانه صحبت کند. بهتر است در مورد این موضوع بلافاصله قبل از خواب کودک صحبت نکنید.

قبل از شروع گفت و گو، از کودک بپرسید چه چیزی درباره جنگ می داند تا از سطح آگاهی و نگرانی او مطلع شوید. برای مثال بپرسید «کلمه جنگ رو شنیدی؟»، «درباره اخباری که شنیدی چی فکر می کنی؟».

برخی از کودکان ممکن است اطلاعات زیادی در مورد اتفاقات نداشته باشند و کنجکاو نباشند، اما برخی دیگر ممکن است در سکوت نگران باشند. شما نباید نگرانی های آن ها را کم اهمیت جلوه دهید یا نادیده بگیرید.

اگر سؤالی می پرسند که ممکن است برای شما خیلی اغراق آمیز به نظر برسد، مانند «همه ی ما می میریم؟»، به آن ها اطمینان دهید که این اتفاق نمی افتد و سعی کنید بفهمید چه چیزی شنیده اند و چرا نگران هستند. اگر بتوانید منشأ نگرانی کودکان را درک کنید، به احتمال زیاد می توانید آن ها را آرام کنید.

احساسات آن ها را تأیید کنید و به آن ها اطمینان دهید که هر چه احساس می کنند طبیعی است. با توجه کامل به آن ها نشان دهید که گوش می دهید و به آن ها یادآوری کنید که هر زمان بخواهند می توانند با شما صحبت کنند.

مطلب مشابه: آشنایی با راه های تقویت زبان در کودک از بازی تا شرکت در دوره های آموزشی

با کودکان صادق باشید

کودکان هم مانند بزرگسالان نیاز دارند واقعیت را بدانند. لازم نیست تمام جزئیات تلخ و وحشتناک جنگ را با کودک خود در میان بگذارید، اما به او دروغ نگویید. اطلاعات باید ساده، واضح و متناسب با سن کودک باشند. از زبانی استفاده کنید که کودک درک می کند و از توضیح بیش از حد پرهیز کنید، چون ممکن است باعث استرس بیشتر شود.

اگر کودک از شما پرسید: « این صداها چیست؟ چه اتفاقی دارد می افتد؟» برای او توضیح دهید که «متأسفانه گاهی اوقات در دنیا، آدم بزرگ ها کارهای بدی انجام می دهند و با هم دعوا می کنند یا جنگ می کنند. در حال حاضر هم این اتفاق در حال افتادن است، اما ما الان در جای امن هستیم و من پیش ات هستم».

به آن ها اطمینان دهید که بسیاری از مردم در سراسر دنیا سخت تلاش می کنند تا این اتفاقات متوقف شوند. اگر جواب سؤالی را نمی دانید، صادق باشید و بگویید که دانستن همه چیز ممکن نیست یا می توانید بگویید نمی دانم، اما در موردش تحقیق می کنم.

در حضور کودک از گفتن جمله هایی که به شدت هراس آور و بدبینانه هستند خودداری کنید. کودکان به بزرگسالان مورد اعتمادشان نگاه می کنند تا بفهمند چگونه باید اوضاع را درک کنند. بیان جملات ترسناک از طرف ما به عنوان بزرگسالان حامی، مواجهه ی کودکان با واقعیت تلخ جنگ را بسیار سخت تر می کند.

با زبان ساده و متناسب با سن آن ها حرف بزنید

کودکان حق دارند بدانند چه اتفاقی در دنیا می افتد، اما بزرگسالان هم مسئولیت دارند که مراقب آن ها باشند تا دچار استرس و نگرانی نشوند. کودکان نیازی به دانستن تمام جزئیات جنگ ندارند. اطلاعات را ساده و قابل فهم بیان کنید و از منابع معتبر استفاده کنید.

از نشان دادن تصاویر خشن یا صحبت درباره جزئیات ترسناک پرهیز کنید. شما کودک خود را بهتر از هر کس دیگری می شناسید. سعی کنید از زبانی متناسب با سن او استفاده کنید، واکنش هایشان را زیر نظر بگیرید و نسبت به میزان اضطراب آن ها حساس باشید.

طبیعی است که شما هم از اتفاقات ناراحت یا نگران باشید. اما به یاد داشته باشید که کودکان سرنخ های عاطفی خود را از بزرگسالان می گیرند، بنابراین سعی کنید ترس های خود را بیش از حد با کودکتان در میان نگذارید. آرام صحبت کنید و مراقب زبان بدن خود، مانند حالت های چهره باشید.

به احساسات کودک خود توجه کنید

کودکان ممکن است درباره جنگ احساس ترس، خشم یا غم کنند. به آن ها فرصت دهید احساساتشان را بیان کنند و به نگرانی هایشان گوش دهید. اگر کودک گفت: «می ترسم جنگ به اینجا بیاد»، به او اطمینان دهید که جایش امن است و بگویید: «ما اینجا در امانیم و بزرگ ترها دارن از ما مراقبت می کنن». می توانید فعالیت های سرگرم کننده مانند نقاشی یا داستان خوانی را با کودک خود انجام دهید تا اضطراب او کم شود.

مطلب مشابه: چگونه یک اسباب بازی بی خطر برای کودک خود انتخاب کنیم

تجربه های قبلی کودک را در نظر بگیرید

کودکانی که قبل از این هم وضعیت های بحرانی را تجربه کرده اند یا در شرایط دشوار اجتماعی و محرومیت به سر می برند در شرایط جنگی آسیب پذیرتر هستند.

ممکن است مواجهه با اخبار جنگ، آسیب های قدیمی کودک را تازه کند؛ به خصوص در کودکانی که قبلاً ترس، خشونت یا فقدان را تجربه کرده اند. این کودکان نیازمند مراقبت و توجه بیشتری هستند. به واکنش های آن ها دقت کنید و در صورت نیاز، از یک روانشناس کمک حرفه ای بگیرید.

از برچسب زدن خودداری کنید

جنگ و درگیری ممکن است قضاوت و برچسب زدن درباره دیگران را با خود به همراه داشته باشد. هنگام صحبت با کودکان خود از برچسب هایی مانند «آدم‌های بد» یا «شیطان» خودداری کنید و در عوض از آن به عنوان فرصتی برای ترویج همدلی استفاده کنید، برای مثال برای خانواده هایی که آسیب دیده اند.

حتی اگر جنگ در کشوری دوردست اتفاق می افتد، می تواند برچسب زنی را در نزدیکی شما نیز شعله ور کند. مطمئن شوید که کودکان شما مورد قلدری قرار نمی گیرند یا در آن مشارکت نمی کنند. اگر در مدرسه برچسب به آن ها زده شده یا مورد قلدری قرار گرفته اند، آن ها را تشویق کنید که به شما یا بزرگسالی که به او اعتماد دارند بگویند.

به کودکان خود یاد دهید که همه سزاوار امنیت در مدرسه و جامعه هستند. قلدری و برچسب زدن در هر شرایطی اشتباه است و هر کدام از ما باید سهم خود را در گسترش مهربانی و حمایت از یکدیگر داشته باشیم.

مواجهه با اخبار را کنترل کنید

اخبار جنگ می تواند برای کودکان ترسناک باشد. مراقب باشید که کودکان تا چه حد در معرض اخباری قرار می گیرند که پر از تصاویر ناراحت کننده و عناوین و سرفصل های هشدار دهنده است.

مطلب مشابه: فواید خواندن قصه برای کودک + شیوه صحیح قصه گویی به کودکان

پخش اخبار را در اطراف کودکان کوچک تر متوقف کنید و تلویزیون را در حضور کودکان روی کانال های خبری نگه ندارید. در مورد کودکان بزرگ تر، می توانید از این فرصت برای بحث در مورد میزان زمانی که برای تماشای اخبار صرف می کنند و منابع خبری مورد اعتمادشان استفاده کنید.

علاوه بر این، اگر فرزندتان در فاصله ای است که می تواند صحبت های شما را بشنود، توجه داشته باشید که چگونه درباره جنگ و درگیری با بزرگسالان دیگر صحبت می کنید.

آرام و مسلط باشید

اگر خودتان بتوانید با شرایط کنار بیایید و خود را آرام کنید، بهتر می توانید به کودکان کمک کنید. بچه ها واکنش شما را نسبت به اخبار متوجه می شوند، بنابراین این که بدانند شما آرام و مسلط هستید به آن ها در کنترل استرس کمک زیادی می کند. اگر احساس اضطراب یا ناراحتی می کنید، برای خودتان وقت بگذارید و با سایر اعضای خانواده، دوستان و افراد مورد اعتماد صحبت کنید.

روتین روزانه او را حفظ کنید

با این که سخت است اما تا جای ممکن سعی کنید برنامه های روزانه مانند ساعت خواب، غذا، بازی، داستان خوانی، رفتن به مدرسه و … را منظم نگه دارید. حفظ روتین ها موجب ثبات و امنیت کودک می شود.

بچه ها در شرایط آشفتگی های محیطی به پیش بینی پذیر بودن نیاز دارند تا بتوانند اضطراب خود را مدیریت کنند؛ حتی اگر یک کار کوچک و ساده یا صرف یک وعده غذایی با اعضای خانواده در زمان مشخص باشد. این روتین ها برای کودک مانند لنگر عمل می کنند.

حتی اگر مجبور به ترک خانه ی خود شده اید، چند وسیله مانند اسباب بازی یا کتاب داستان آشنا برای کودک را همراه با خود ببرید و در مکان جدید هم حداقل یک کار و روتین ساده در طول شبانه روز را در زندگی کودک حفظ کنید؛ برای مثال قبل از خواب برای او داستان بخوانید.

روتین ها را با شرایط بحرانی هماهنگ کنید. برای مثال، اگر برق قطع می شود می توانید به جای تماشای کارتن، شب های قصه گویی یا کتاب خوانی با شمع را ترتیب دهید. یا اگر امکان تحرک در خارج از خانه محدود است، ورزش ها و نرمش های داخل خانه یا مسابقه ی تمیز کردن اتاق را جایگزین کنید.

سعی کنید در بدترین شرایط بازی و شوخی را در برنامه ی روزانه خود نگه دارید و با کودکان و نوجوانان بیشتر صحبت کنید. این کار به حفظ روحیه ی خودتان هم کمک می کند.

مطلب مشابه: باید و نباید تنبیه کودک + نحوه برخورد با کودک در جمع

به کودک اطمینان دهید که از او مراقبت می کنید

کودکی که احساس خطر می کند، به حضور و محبت بیشتر شما نیاز دارد. به کودکان بگویید که والدین و سایر بزرگسالان هر کاری از دست شان بر می آید برای مراقبت و محافظت از آن ها انجام می دهند.

به طور مداوم به کودکان بگویید که دوست شان دارید. آن ها را در آغوش بگیرید یا دست شان را بگیرید. این کار به آن ها آرامش می دهد و به حفظ رابطه ی عاطفی کمک می کند. به کودکان و نوجوانان یادآوری کنید که به آن ها اهمیت می دهید و به آن ها بگویید که اولویت اصلی شما هستند.

توجه و محبت کردن به آن ها اطمینان خاطر می دهد و باعث می شود تا احساس اعتماد به نفس بیشتری داشته باشند. حتی جمله های ساده ای مانند «تو تنها نیستی، من این جا کنارت هستم» به فرزندتان دل گرمی می دهد.

اگر فرزندتان توجه شما را می خواهد اما شرایط به گونه ای است که نمی توانید بلافاصله به او توجه کنید، مطمئن شوید که او می داند به محض امکان به حرف های او گوش می دهید. همچنین این کار به فرزندتان کمک می کند تا بتواند کمی برای توجه شما صبر کند.

اگر می توانید، توضیح دهید که چرا الان نمی توانید گوش دهید و به او بگویید چه زمانی می توانید توجه کامل خود را به او معطوف کنید. این باعث می شود که احتمال بیشتری وجود داشته باشد که وقتی نیاز به صحبت دارد با شما حرف بزند و بتواند تا وقتی که شما می توانید گوش دهید، صبر کند.

گفتگو را با دقت به اتمام برسانید

حتما موقع پایان دادن به گفتگو، مطمئن شوید که کودک خود را در حالت استرس و اضطراب رها نمی کنید. سعی کنید با دیدن زبان بدن او، توجه به این که آیا از لحن صدای همیشگی خود استفاده می کند و نظارت بر تنفسش، سطح اضطراب او را بررسی کنید. به او یادآوری کنید که برایش ارزش و اهمیت قائل هستید و هر زمان که احساس نگرانی کرد، برای گوش دادن و حمایت کردن در کنار او هستید.

تکنیک های آرام سازی را به او یاد دهید

شما می توانید با انجام فعالیت هایی مانند تنفس شکمی با هم، به بچه ها کمک کنید تا استرس خود را کاهش دهند. پنج نفس عمیق بکشید، پنج ثانیه نفس بکشید و پنج ثانیه نفس را بیرون دهید، از طریق بینی نفس بکشید و از طریق دهان بیرون دهید.

به فرزند خود بگویید که وقتی نفس می کشد، شکمش به آرامی مانند یک بادکنک باد می شود و وقتی نفس را بیرون می دهد، هوا به آرامی از بادکنک خارج می شود.

اگر فرزندتان موضوع جنگ را مطرح کرد، آماده باشید تا با او صحبت کنید. اما اگر درست قبل از زمان خواب او است، با یک چیز مثبت مانند خواندن یکی از داستان های مورد علاقه او گفتگو را به پایان برسانید تا به او کمک کنید خواب خوبی داشته باشد.

مطلب مشابه: معرفی بازی های آپارتمانی برای کودکان (7 بازی جالب کودکانه)