روش های موثر و سریع برای درمان یبوست (علائم، دلایل و بهترین روش های درمان)
یبوست یکی از رایج ترین مشکلاتی است که ممکن است هر کسی در زندگی خود تجربه کند. یبوست زمانی رخ می دهد که مدفوع خیلی کند در دستگاه گوارش حرکت کند یا نتواند به طور موثر از راست روده خارج شود و ممکن است باعث سفت شدن و خشک شدن مدفوع شود.
مدت زمان طبیعی بین حرکات روده در افراد مختلف بسیار متفاوت است. بر اساس آمار، افراد مبتلا به این عارضه حدود 2.5 میلیون بار در سال به پزشک مراجعه می کنند و در این میان آمار زنان بزرگسال بیشتر از سایرین گزارش شده است. یبوست در برخی از افراد سه بار در روز و در برخی دیگر فقط چند بار در هفته رخ می دهد.
بعضی از افراد در هنگام مواجهه با این مشکل نسبت به آن بی توجه هستند و آن را یک مشکل جزئی می دانند که نیازی به درمان ندارد. ما در این مطلب می خواهیم روش های درمان سریع یبوست و پاکسازی روده را برای شما شرح دهیم. با ما همراه باشید.
یبوست چیست؟
یبوست یکی از بیماری های شایعی است که امروزه بسیاری از افراد درگیر آن هستند. وقتی که عملکرد روده دچار مشکل شده باشد این عارضه بروز پیدا می کند. یبوست وضعیتی است که در آن ممکن است کمتر از حد نرمال (3 بار در هفته) اجابت مزاج داشته باشید.
همچنین نشانه هایی مانند مدفوع سفت، خشک یا توده ای، دفع مدفوع سخت و دردناک، یا احساس این که مدفوع به طور کامل خارج نشده است نیز از علائم ابتلا به این عارضه می باشد. با این که یبوست مسئله خیلی جدی نیست و روش های زیادی برای درمان آن وجود دارد، اما وقتی که فرد دوباره به حالت عادی برمی گردد، احساس بهتری دارد.
معمولا همه افراد دچار یبوست شده اند، زیرا این مشکل به نوع غذا خوردن شما بستگی دارد. فاصله زمانی طبیعی حرکات روده در افراد مختلف متفاوت است. گاهی اوقات افراد 3 بار در روز و برخی فقط چند بار در هفته اجابت مزاج یا مدفوع می کنند.
البته در نظر داشته باشید که اگر به مدت 3 روز یا بیشتر دفع نداشته باشید، مدت طولانی محسوب می شود. زیرا بعد از سه روز، مدفوع به شدت سفت می شود و عبور آن از روده رفته رفته سخت تر می شود. در نتیجه، باید یبوست را سریع درمان کنید.
مطلب مشابه: قرص بیزاکودیل برای درمان یبوست + عوارض و موارد مصرف این دارو
علائم یبوست
علائم یبوست به راحتی قابل تشخیص هستند. در ادامه علائم این عارضه را بیان می کنیم:
- کاهش حرکات روده
- مدفوع سفت، خشک یا توده ای
- کمتر شدن دفعات دفع مدفوع
- نفخ شکم
- معده درد
- گاز معده
- کمر درد خفیف
- خستگی
- کاهش اشتها
- سردرد
- نیاز به زور زدن هنگام دفع مدفوع
- مدفوعی که دفع آن سخت و دردناک است
- احساس عدم دفع تمام مدفوع و تخلیه نشدن کامل
دلایل ایجاد یبوست
یبوست در اثر کند شدن حرکات روده و در نتیجه کند شدن سرعت حرکت مواد در کولون رخ می دهد که باعث می شود دفع با اختلال همراه شود. از مهم ترین دلایل بروز این مشکل می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- رژیم غذایی نامناسب و مصرف غذاهای بدون فیبر
- مصرف کم آب
- استرس بیش از حد
- به هم خوردن تعادل هورمون ها
- آناتومی بدن
- کم تحرکی
- خواب کم و بی کیفیت
- کم کاری تیروئید
- کمبود منیزیم
- بارداری
- کهولت سن
- عادت های بد در اجابت مزاج (عجله برای سریع بیرون آمدن و … )
- اثر جانبی داروهای مصرفی (اثر برخی از مکمل ها مانند کلسیم و آهن یا داروهای ضد افسردگی)
- سندروم روده تحریک پذیر ( IBS )
- بیماری های دیابت، تومور ها و سرطان روده
بهترین راه های درمان یبوست
روش های موثری برای از بین بردن و درمان قطعی یبوست وجود دارد که در ادامه آن ها را معرفی می کنیم:
هیدراته نگه داشتن بدن
مصرف کافی مایعات بهترین و سالم ترین روش درمان خانگی یبوست محسوب می شود. نوشیدن آب زیاد به نرم شدن مدفوع کمک می کند و باعث دفع راحت تر مدفوع می شود و از یبوست جلوگیری می کند.
تمام افراد بزرگسال در طول روز به 8 الی 10 لیوان آب یا نوشیدنی های بدون کافئین نیاز دارند. مصرف نوشیدنی های حاوی کافئین موجب افزایش ادرار می شود و آب بدن را کاهش می دهد.
مصرف سبزیجات
غذاهای سرشار از فیبر مانند سبزیجات را بیشتر مصرف کنید. فیبر داخل دستگاه گوارش را پاکسازی و مرطوب می کند و همچنین به نرم شدن مدفوع و افزایش حرکات منظم روده کمک می کند و عضلات دستگاه گوارش را تقویت می کند.
سعی کنید از انواع سبزیجات مانند اسفناج، هویج، کلم بروکلی، کلم پیچ، کلم بروکسل و سیب زمینی شیرین استفاده کنید. این سبزیجات سرشار از فیبر هستند و می توانند به هضم بهتر غذا کمک کنند.
مطلب مشابه: چگونه یبوست را درمان کنیم + روش های درمان طبیعی و طب سنتی
آب لیمو ترش
در مرکبات و لیمو ترش فیبر محلول در آب وجود دارد و همچنین دارای مقدار زیادی ویتامین c می باشند. علاوه بر این، مرکبات می توانند روده ی بزرگ را تحریک کنند؛ به همین دلیل برخی از افراد وقتی که دچار یبوست می شوند از آب لیمو ترش برای افزایش حرکات روده ی خود استفاده می کنند.
می توانید آب یک لیمو ترش تازه را به یک لیوان آب ولرم همراه با یک قاشق چای خوری عسل اضافه کنید و میل کنید تا دستگاه گوارشتان را تحریک کند. استفاده از لیمو ترش رقیق شده برای کودکان و همچنین خانم های باردار و شیرده بی خطر است. با این حال، حتما باید قبل از استفاده با پزشک مشورت کنید.
استفاده از گیاهان دارویی
برخی از گیاهان دارویی در طب سنتی ایرانی برای درمان یبوست به کار برده می شوند. برای مثال، برگ گزنه، بابونه، آویشن، زیره سبز، دارچین و ریحان معمولاً به عنوان ملین های طبیعی در نظر گرفته می شوند.
درمان یبوست با خاکشیر
استفاده از خاکشیر یکی دیگر از روش های سنتی برای درمان یبوست است. خاکشیر طبع ملایمی دارد و می تواند آب بدن را افزایش دهد و حرکات روده را تسهیل بخشد.
خاکشیر به دلیل داشتن موسیلاژ در حضور آب متورم می شود و به دفع محتویات روده کمک می کند که یک روش بسیار مرسوم برای درمان فوری یبوست در منزل است.
برای درمان یبوست با خاکشیر باید مقداری از این گیاه دارویی را به مدت 15 دقیقه خیس کرده و با دقت بشویید، سپس آن را همراه با آب گرم حرارت دهید تا قل بخورد. می توانید مقدار کمی شکر یا نبات هم به آن اضافه کنید و میل کنید.
مصرف میوه
مصرف روزانه ی میوه های مختلف می تواند به درمان یبوست کمک کند. میوه ها هم از طریق تامین آب بدن و هم با تامین فیبر مورد نیاز بدن باعث دفع راحت تر مدفوع می شوند.
باید بدانید که پوست میوه هایی مانند سیب، گلابی، خیار، پرتقال، توت و آلو خشک فیبر بالایی دارد و خوردن این میوه ها با پوست می تواند به نرم شدن مدفوع و حجم دادن به آن کمک کند. بنابراین بهتر است این میوه ها را با پوست مصرف کنید و پوست آن ها را نکنید.
فعالیت ورزشی منظم
انجام حرکات ورزشی باعث افزایش خون رسانی به اندام های بدن می شود. خون رسانی به روده تحرکات آن را زیاد می کند و این حالت باعث می شود مواد غذایی موجود در روده به حرکت دربیایند و سرعت خروج آن ها از روده بیشتر شود.
فرقی ندارد چه نوع حرکت ورزشی برای درمان یبوست انجام دهید. یکی از تمریناتی که می تواند به رفع یبوست کمک کند، تمرینات عضلات کف لگن است.
گاهی اوقات یبوست به این دلیل اتفاق می افتد که ماهیچه هایی که به دفع مدفوع کمک می کنند به خوبی عمل نمی کنند. شما می توانید با کمک یک فیزیوتراپیست این عضلات را تمرین دهید تا به این ترتیب دفع مدفوع بهبود پیدا کند.
همچنین ورزش هایی مانند پیاده روی، شنا، بسکتبال و والیبال برای درمان قطعی یبوست بسیار موثر هستند. حتی ورزش یوگا هم با کم کردن استرس و افزایش انعطاف پذیری بدن می تواند یبوست را به سرعت درمان کند.
آلو
آلو یکی از مرسوم ترین روش های درمان طبیعی و سریع یبوست می باشد. آلو سرشار از فیبر است که به مدفوع حجم می دهد و دفع مدفوع را آسان می کند. همچنین، آلو حاوی ترکیبی است که عملکرد روده ی بزرگ را بهبود می دهد.
علاوه بر این، آلو دارای ویتامین ها و مواد معدنی ضروری است و خواص آنتی اکسیدانی دارد. آنتی اکسیدان ها با رادیکال های آزاد که منجر به بیماری های مختلف می شوند، مبارزه می کنند.
مصرف غلات کامل
مصرف غلات کامل مانند نان گندم کامل، برنج قهوه ای، جو و کینوا می تواند به درمان یبوست کمک کند. غلات کامل سرشار از فیبر هستند و می توانند حرکات منظم روده را تقویت کنند.
زنجبیل
مصرف زنجبیل یک روش درمان خانگی برای رفع یبوست محسوب می شود. زنجبیل دارای خواص آنتی اکسیدانی است و می تواند فرآیند هضم غذا را آسان تر کند و حتی به آن سرعت دهد. به همین دلیل نوشیدن دمنوش زنجبیل برای کسانی که مشکلات هضم غذا دارند و با یبوست رو به رو می شوند بسیار مفید است.
خوردن خرما
خرما به عنوان یک ملین طبیعی شناخته می شود. شما می توانید هر روز صبح قبل از صبحانه چند عدد خرما میل کنید و یا آن را به شیر گرم اضافه کرده و بخورید.
مصرف حبوبات و آجیل
حبوباتی مانند نخود، لوبیا سیاه، لوبیا چشم بلبلی و عدس را در وعده های غذایی خود بگنجانید. حبوبات سرشار از فیبر هستند و می توانند به درمان یبوست کمک کنند. همچنین آجیل و دانه هایی مانند بادام، گردو، دانه چیا، دانه کتان و تخمه آفتاب گردان را میل کنید؛ به دلیل این که آن ها مقدار مناسبی فیبر و چربی سالم دارند و می توانند به هضم غذا کمک کنند.
جوش شیرین
جوش شیرین اثرات بسیار عالی بر روی درمان یبوست دارد؛ چرا که بی کربنات موجود در جوش شیرین سموم و باد بدن را خارج کرده و درد ناشی از آن را تسکین می دهد.
علاوه بر این، جوش شیرین معده را اسیدی کرده و به خروج مواد زائد از بدن کمک می کند. برای بهره مندی از این خواص کافی است یک قاشق چای خوری جوش شیرین را در یک چهارم فنجان آب ولرم حل کرده و میل کنید تا یبوست به سرعت درمان پیدا کند.
رازیانه
عرق رازیانه خاصیت ضد التهابی دارد، حرکت ماهیچه ها در دستگاه گوارش را تشویق می کند و مشکلاتی مانند نفخ معده، سوء هاضمه، یبوست و دل پیچه را درمان می کند.
افرادی که برای پاکسازی روده دچار مشکل می شوند با نوشیدن عرق رازیانه می توانند مشکل خود را رفع کنند. یک قاشق چای خوری پودر رازیانه بو داده را با آب گرم میل کنید تا هضم راحت شود.
ماساژ شکمی
ماساژ دادن ملایم شکم می تواند به تحرک روده کمک کند و در نتیجه در درمان یبوست مؤثر باشد. بنابراین برای رفع یبوست می توانید به طور ملایم و با حرکات دایره ای شکم خود را ماساژ دهید.
سبوس گندم
سبوس گندم حاوی فیبر نامحلول است که به مدفوع حجم می دهد و به حرکت روان آن در روده ی بزرگ کمک می کند. این ترکیب تعداد دفعات دفع مدفوع را افزایش می دهد.
مصرف روغن های طبیعی
مصرف روغن های طبیعی مانند روغن زیتون و روغن کنجد به عنوان مکمل در رژیم غذایی می تواند مدفوع را نرم و عبور آن از روده را آسان کند. روغن زیتون خالص نوعی چربی سالم است که به حرکت مواد غذایی داخل روده کمک می کند.
مصرف روغن زیتون روده را نسبت به حرکات منظم تحریک می کند و مصرف منظم آن از بروز مجدد یبوست پیشگیری می کند. روغن نارگیل هم حاوی مقدار زیادی اسیدهای چرب با زنجیره ی متوسط است که می توانند به درمان یبوست کمک کنند. استفاده ی منظم از این روغن به درمان سریع یبوست در خانه کمک می کند.
